SUDA BOĞULMA VAKALARINA NASIL MÜDAHALE EDİLMELİ?

Su etrafında yaşanan olaylar her yaştan insanı kapsayabilir. Ancak suda boğulma özellikle on altı yaşın altındaki çocuklar ve gençler arasında kazara ölümlerin en yaygın nedenlerinden biridir. İlk Yardım Eğitmeni Ecz. Muzaffer Haksel, boğulma anında nasıl müdahale edilmesi gerektiğini anlatıyor.

Boğulma vakalarında vücudun tamamen suya batması gerekmez. Başın, yalnızca ağız ve burnu yani solunum yollarını kapatacak kadar suya batması boğulma için yeterlidir. Bu nedenle küçük çocuklar süs veya bahçe havuzlarında, çocuk havuzlarında, banyolarda, yüzme havuzlarında, denizde, açık sularda hatta başlarını soktukları tuvalette bile boğulabilirler.

Boğulma vakalarının çoğu güçlü akıntılarda ve çok soğuk sularda meydana gelir. Bilinç düzeyini etkileyen sakinleştirici ilaç kullananlar, alkol aldıktan sonra yüzen veya tekneye binen kişiler ile sara hastaları da yüksek risk grubundadır. Kan şekerindeki ani düşüşler ve sığ sularda baş üstü atlamaya bağlı omurga yaralanmaları da boğulma riskini artırabilir.

Soğuk sularda yaşanan boğulmalarda ek tehlikeler bulunur. Deniz suyu sıcaklığının yaz aylarında bile 5-15°C arasında olduğu açık denizler ve daha soğuk iç sular, ani soğuk şoku nedeniyle kalbin durmasına (kardiyak arrest) yol açabilir. Uzun süre soğuk suda kalmak ise hipotermi gelişmesine neden olur.

Boğulma sırasında boğazdaki refleks kasılmalar nedeniyle hava yolu kapanabilir ve kandaki oksijen seviyesi hızla düşer (hipoksi). Bu nedenle boğulan kişiler çoğunlukla sudan değil, oksijensiz kalmaktan hayatını kaybeder.

Suda Boğulmada İlk Yardım Nasıl Yapılmalı?

Suda boğulma vakalarında ilk öncelik, kurtarıcının kendi güvenliğini sağlamasıdır. Derin suda veya kıyıya uzak bir noktada gerçekleşen olaylarda kişiye mümkünse tekne, can simidi, halat, sopa veya kürek gibi araçlarla ulaşılmalıdır.

Panik halindeki kişiye doğrudan yaklaşmak tehlikelidir. Boğulmakta olan kişi refleks olarak kurtarıcıya sarılarak onu da suya çekebilir. Bu nedenle eğitimli değilseniz suya girmemeli, çevreden yardım istemeli ve 112 Acil Çağrı Merkezi’ni aramalısınız.

İyi yüzme bilen ve eğitim almış kişiler ise kazazedeye arkadan yaklaşmalı, koltuk altlarından destekleyerek başını suyun üzerinde tutmalı ve güvenli şekilde kıyıya çıkarmalıdır.

Sudan Çıkarıldıktan Sonra Ne Yapılmalı?

Kazazede mümkün olduğunca sırtüstü pozisyonda sudan çıkarılmalıdır. Bilinci kapalıysa baş ve boyun desteklenmeli, hava yolu açık tutulmalıdır.

  • Bilinci yok, solunumu varsa Kurtarma Pozisyonu verilir.
  • Solunum yoksa 112 aranır ve Temel Yaşam Desteği (CPR) uygulanır.
  • Özellikle soğuk su boğulmalarında uzun süre geçmiş olsa bile yaşam desteği geciktirilmemelidir.

Hipotermiye karşı kişinin ıslak kıyafetleri çıkarılmalı, kuru giysiler veya battaniye ile üzeri örtülerek vücut sıcaklığı korunmalıdır.

İkincil Boğulma Riski Unutulmamalı

Boğulan kişi tamamen iyileşmiş gibi görünse bile mutlaka sağlık kuruluşunda değerlendirilmelidir. Çünkü akciğerlere kaçan az miktardaki su bile saatler sonra hava yollarında şişmeye neden olabilir. Bu nedenle 112 Acil Sağlık ekipleri gelene kadar kişinin bilinç ve solunum durumu sürekli takip edilmelidir.

Suda Boğulmalar Nasıl Önlenebilir?

  • Akıntılı ve güvenli olmayan sularda yüzmeyin.

  • İyi yüzme bilmiyorsanız derin sulara açılmayın.

  • Çocukları deniz, havuz, gölet ve banyo gibi alanlarda asla gözetimsiz bırakmayın.

  • Alkol aldıktan sonra veya bilinç düzeyini etkileyen ilaçlar kullandıktan sonra suya girmeyin.

  • Uzun süre güneşte kaldıktan sonra aniden soğuk suya atlamayın.

  • Soğuk sularda uzun süre hareketsiz kalmayın.

Ülkemizde boğulma vakalarının sık görüldüğü bölgelerde cankurtaran sayısının artırılması, ilk yardım eğitimlerinin yaygınlaştırılması ve ilk yardım derslerinin eğitim müfredatında daha fazla yer alması büyük önem taşımaktadır.

Ecz. Muzaffer HAKSEL
İlk Yardım Eğitmeni

Benzer Yazılar